پزشکیسلامت باش

بیماری پارکینسون چیست؟ (قسمت اول)

بیماری پارکینسون (به لاتین: Parkinson’s Disease) یا PD، برای اولین بار توسط دانشمند بریتانیایی دکتر جیمز پارکینسون (James Parkinson) در سال ۱۸۱۷ میلادی توصیف شد و نام این بیماری به او تعلق یافت. با این بیماری بیشتر آشنا شویم.

بیماری پارکینسون

این بیماری بر نحوه حرکت فرد اثر می‌گذارد. زمانی اتفاق می‌افتد که سلول‌های عصبی در مغز با مشکل مواجه می‌شوند. معمولاً  سلول‌های عصبی ماده‌ شیمیایی مهمی به‌نام دوپامین تولید می‌کنند. دوپامین ماده‌ای است که با بخش کنترل‌کننده‌ حرکات بدن در مغز در ارتباط است. علامت‌هایی که دوپامین به مغز می‌فرستد به ماهیچه‌ها اجازه‌ حرکت می‌دهند.

هنگامی‌که فرد به پارکینسون مبتلا می‌شود، سلول‌های عصبی از کار می‌افتند و دوپامین به‌اندازه‌ی کافی ترشح نمی‌شود، بنابراین فرد هنگام حرکت با مشکل مواجه می‌شود. پارکینسون بیماری‌ای پیش‌رونده و تصاعدی است و به‌مرور بدتر می‌شود، اما معمولاً این روند آهسته است و چندین سال طول می‌کشد؛ بنابراین روند درمانی مناسب می‌تواند به داشتن زندگی عادی در فرد بیمار کمک کند. تابه‌حال فردی به علل معیوب شدن سلول‌هایی که باعث بروز این بیماری می‌شوند پی نبرده است، اما محققان همچنان در حال انجام مطالعات گسترده برای یافتن پاسخ این سؤال و اثبات علل احتمالی بیماری پارکینسون ازجمله بالا رفتن سن و سموم موجود در محیط‌ زیست هستند.

دلایل ابتلا به پارکینسون

هیچ‌کس به‌درستی دلیل تجزیه سلول‌های عصبی را نمی‌داند. به نظر می‌رسد وجود یک ژن غیرطبیعی در برخی افراد منجر به بروز پارکینسون می‌شود، اما تاکنون اطلاعاتی مبنی بر اینکه بتوان این بیماری را کاملاً ارثی دانست به دست نیامده است.

علائم این بیماری چیست؟

۴ علامت اصلی پارکینسون شامل موارد زیر هستند:

  • لرزش که به معنی تکان خوردن یا لرزیدن دست و بازوهاست و در مواردی هم پاها را تحت تأثیر قرار می‌دهد.
  • انقباض و سفتی عضلات
  • کندی حرکت
  • عدم تعادل یا وجود مشکل درراه رفتن

لرزش دست اولین و شایع‌ترین نشانه این بیماری است. گرچه همه‌ی افراد مبتلا آن را تجربه نمی‌کنند. مهم‌تر اینکه هرکس دچار لرزش بشود، به معنای آن نیست که مبتلابه بیماری پارکینسون است. در پارکینسون معمولاً فقط یکدست یا پا، یا فقط یک‌طرف بدن دچار لرزش می‌شود. این لرزش معمولاً زمانی که فرد بیدار است شدت می‌گیرد و در هنگام خواب علائم بیماری خفیف‌تر است. لرزش ممکن است چانه، لب‌ها و زبان فرد بیمار را هم درگیر کند.

درعین‌حال، بیماری پارکینسون تمام عضلات بدن را تحت تأثیر قرار می‌دهد، بنابراین می‌تواند مشکلاتی از قبیل مشکل در بلع و یبوست را در پی داشته باشد. در مراحل بعدی بیماری، فرد مبتلا ممکن است دچار لکنت یا ناتوانی در بیان کلمات شود. برخی از افراد مبتلا هم ممکن است به دمانس (زوال عقل) دچار شوند. معمولاً علائم اولیه این بیماری بین سنین ۵۰ تا ۶۰ سال و گاهی اوقات زودتر بروز می‌کند.

تشخیص بیماری پارکینسون

پزشک شما سؤالاتی را در خصوص علائم و بیماری‌های قبلی شما خواهد پرسید و یک معاینه عصبی انجام خواهد داد. این معاینات مشخص می‌کنند که آیا اعصاب بیمار به‌خوبی کار می‌کند یا نه. پزشک حرکت فرد، قدرت عضلانی، رفلکس‌های بیمار و قدرت دید او را بررسی می‌کند و از خلق‌وخوی او می‌پرسد تا به تشخیص مناسب برسد. هیچ آزمایشگاه یا تست خونی وجود ندارد که بتواند به پزشک شما در تشخیص پارکینسون کمک کند؛ اما روشی مثل MRI می‌تواند به تشخیص بیماری، وجود تومور مغزی یا نشانه‌های سکته‌ی مغزی و تفکیک آن از پارکینسون کمک کند.

درمان پارکینسون

در حال حاضر هیچ درمان قطعی برای بیماری پارکینسون وجود ندارد اما انواع مختلفی از داروها می‌تواند علائم بیماری را کنترل و زندگی را برای بیمار آسان‌تر کند. به‌طورمعمول تا زمانی‌ که بیمار مشکل خاصی نداشته باشد، برای او دارو تجویز نمی‌شود. از طرفی ممکن است بدن هرکس به نوع خاصی از دارو جواب مثبت دهد؛ بنابراین گاهی لازم است داروهای مختلف برای بیمار تجویز شود تا درنهایت پزشک به مناسب‌ترین درمان برسد.

متداول‌ترین داروی پارکینسون، لوودوپا (Levodopa) یا اِل-دوپا (L-dopa) است، اما اگر این دارو برای مدت طولانی یا با دوز بالا استفاده شود ممکن است عوارضی به دنبال داشته باشد. در مواردی هم ممکن است پزشک در مراحل اولیه دارو‌های دیگری را تجویز کند. روپینیرول (ropinirole) و پرامیپکسول (pramipexole) که آگونیست‌های دوپامین هستند از دیگر داروهای متداولی به شمار می‌روند که برای درمان پارکینسون تجویز می‌شوند.

مطالب مرتبط
منبع
webmd
برچسب ها

نوشته های مشابه

پاسخی بگذارید

بستن
بستن