پزشکیسلامت باش

آماس و التهاب لثه را چطور تشخصی دهیم

لثه‌ها از ارگان‌های بسیار مهم دهان محسوب شده و مراقبت از آن‌ها برای پیشگیری از بروز بیماری‌های لثه همچون آماس و التهاب لثه و پیوره از اهمیت بسیاری برخوردارند و دانستن و داشتن اطلاعات ضروری در مورد نشانه‌ها و نحوه تشخیص این عارضه‌ها مهم است.

لثه چیست؟

لثه از بافت مخاطی تشکیل می‌شود که روی فک زیرین و فک فوقانی درون دهان قرار گرفته است. سلامت و بیماری لثه می‌تواند بر سلامت کلی بدن فرد تأثیرگذار باشند.

لثه‌ها بخشی از بافت نرم داخل دهان هستند. آن‌ها اطراف دهان را پوشانده و بست اطرافش را فراهم می‌آورند. برخلاف بافت نرم لب‌ها و گونه‌ها، بیشتر لثه‌ها خودشان را به استخوان اصلی چسابنده‌اند که به مقاومت دربرابر حساسیت نسبت به غذاهایی که از آن گذر می‌کنند، کمک می‌کند.

وقتی لثه‌ها سالم باشند، در مقابل پیوره و جهت از بین رفتن بافت مقاوم می‌شوند. لثه‌های سالم معمولاً در افراد دارای پوست روشن، صورتی هستند، اما ممکن است به علت وجود تجمع رنگ‌دانه‌های ملانین در برخی افراد تیره‌تر هم دیده شوند.

آماس و التهاب لثه (ژنژویت) دندان چیست؟

بیماری لثه، یا آماس و التهاب لثه، آماس بافت اطراف و حامی دندان است و به‌ طور شایع در نتیجه بهداشت دندانی ضعیف ایجاد می‌شود. آماس و التهاب لثه بسیار شایع بوده و شدت آن تفاوت دارد. این بیماری با لثه‌های قرمز و بادکرده که به‌ سادگی با مسواک زدن و نخ دندان کشیدن خون‌ریزی می‌کنند، شناسایی می‌شوند. آماس و التهاب لثه مشابه پیوره نیست، اگرچه گاهی اوقات یک شخص ممکن تحت تأثیر هر دوی این بیماری‌ها قرار بگیرد.

چه عواملی موجب بیماری لثه (ژنژویت) می‌شوند؟

بیماری لثه معمولاً تحت تأثیر بهداشت دهان نامناسب ایجاد می‌شود که به باکتری‌های موجود در پلاک و رسوب دندان اجازه می‌دهد تا در دندان باقی مانده و لثه‌ها را آلوده کنند. اما عوامل دیگری وجود دارد که خطر توسعه آماس و التهاب لثه را افزایش می‌دهند. برخی از عوامل خطرناک شایع به‌ صورت زیر هستند:

  • سیگار کشیدن یا جویدن تنباکو از التیام‌بخشی بافت لثه جلوگیری می‌کند.
  • دندان‌های خمیده، چرخیده یا روی‌هم قرارگرفته نواحی بیشتری را برای پلاک و رسوب دندان فراهم کرده تا انباشته شوند و تمیز کردن‌شان دشوار شود.
  • تغییرات هورمونی در بلوغ، بارداری و یائسگی معمولاً با افزایش آماس و التهاب لثه همبستگی دارد. افزایش در هورمون‌ها موجب می‌شود تا رگ‌های خونی در لثه‌ها مستعد حملات باکتریایی و شیمیایی شود. در بلوغ، رایج بودن بیماری لثه بین ۷۰ الی ۹۰ درصد تفاوت می‌کند.
  • سرطان و درمان سرطان می‌تواند فرد را نسبت به عفونت و افزایش خطر بیماری لثه مستعد کند.
  • الکل می‌تواند بر مکانیزم‌های دفاعی دهانی تأثیرگذار باشد.
  • استرس، واکنش ایمنی بدن را در مقابل تجاوز باکتری‌ها تضعیف می‌کند.
  • تنفس دهان می‌تواند برای لثه‌ها زننده باشد، زمانی که لثه‌ها توسط لب‌ها محافظت نشوند، منجر به ناراحتی و آماس مزمن می‌شود.
  • تغذیه ضعیف، مانند رژیم غذایی مملو از مواد قندی و کربوهیدرات و آب ورودی کم، تشکیل پلاک را افزایش می‌دهد. همچنین، کمبود مواد غذایی مانند ویتامین C التیام‌بخشی را تضعیف می‌کند .
  • دیابت، توانایی التیام‌بخشی لثه‌ها را تضعیف می‌کند.
  • درمان‌هایی مانند داروهای ضدتشنج، بیماری لثه‌ها را قدرت می‌بخشند.
  • مراقبت بهداشتی گاه و بی‌گاه یا در کل عدم مراقبت بهداشتی
  • ایجاد بزاق ضعیف

ظاهر بیماری لثه چطور است؟ نشانه‌های بیماری لثه چه مواردی هستند؟

شخصی که آماس و التهاب لثه دارد، معمولاً یک یا چند مورد از نشانه‌های زیر را دارد:

  • لثه‌های قرمز روشن و باد کرده که به آسانی خونریزی می‌کنند، حتی حین مسواک زدن یا نخ دندان کشیدن
  • بوی بد دهان
  • لکه‌های سفید یا پلاک‌هایی روی لثه
  • لثه‌هایی که انگار می‌خواهند از دندان‌ها جدا شوند
  • چرک بین لثه‌ها یا دندان‌ها
  • تغییر در شیوه‌ای که دندان‌ها با هم در دهان جفت می‌شوند یا فضاهایی که بین دندان‌ها ایجاد می‌شود
  • تغییر در شیوه‌ای که دندان‌های مصنوعی، جا می‌افتند.

نحوه پیشرفت بیماری

با پیشرفت آماس و التهاب لثه (ژنژویت مزمن)، مشکلات متعددی ظهور می‌کنند. فرد مبتلا ممکن است پس‌روی لثه‌ (از بین رفتن و کاهش بافت لثه) را تجربه کرده یا نواحی که در آن ریشه دندان با انقباض و لثه‌های بیمار نمایان می‌شوند، مشاهده شود. ممکن است پاکت (نوعی حفره) های عمیقی در اطراف دندان‌ها ظاهر شوند که غذا، پلاک و بقایایی را از خود به جا بگذارند.

درصورتی‌که ژنژویت به بیماری پیوره بدل شود، شخص ممکن است بافت دهان یا استخوان اطراف دندان‌ش را از دست دهد و دندان‌ها ممکن است از جای خود کنده شوند. این تغییرات ممکن است خیلی سریع یا خیلی آهسته رخ دهند و می‌توانند بر تعدادی از دندان‌ها یا همه دندان‌ها تأثیر بگذارند. درصورتی‌که بهداشت دهانی هرگز انجام نشود یا درصورتی‌که شخص در معرض خطر باشد، ژنژویت حاد ممکن است افزایش پیدا کند. این شرایط دردناک است که در آن لثه‌های عفونت کرده باد می‌کنند، زخم شده و بافت مرده را جدا می‌کند.

آماس و التهاب لثه احتمال دارد همواره وجود داشته باشد و ممکن است هیچ نشانه آشکاری از آن نباشد، بنابراین ملاقات منظم با دندان‌پزشک در تعیین سطح ویژه خطر بیمار ضرورت دارد. دندان‌پزشک فراهم‌آورنده مراقبت اولیه دهان بوده و قادر است تا تمامی دانستنی‌ها و اطلاعات ضروری در مورد تشخیص بیماری و برداشتن گام‌هایی در جهت درمان یا معکوس کردن روند بیماری لثه را انجام دهد.

متخصصین سلامت بهداشتی چطور بیماری لثه را تشخیص می‌دهند؟

روش‌ها و نشانه‌های زیر در تشخیص بیماری لثه بسیار مفید عمل می‌کنند:

  • اندازه‌گیری لثه‌ها: یک دندان‌پزشک از یک میله پیرادندانی برای اندازه‌گیری عمق و پاکت‌های اطراف دندان‌ها در دهان استفاده می‌کند. لثه‌های سالم پاکت‌های دارای عمق یک الی سه میلی‌متری دارند. بیشتر از آن، هرچه پاکت‌ها عمیق‌تر باشند، بیماری شدیدتر خواهد بود.
  • استفاده از اشعه ایکس: اشعه‌های ایکس دندان‌پزشکی به نشان دادن سطح زیر دندان کمک می‌کنند و اینکه آیا استخوان به علت بیماری ازدست‌رفته است یا نه.
  • بررسی حساسیت دندان: دندان‌هایی که در اطراف لثه دچار حساسیت شده باشند، ممکن است نواحی پس‌روی لثه باشند.
  • بررسی لثه‌ها: دندان‌پزشک ممکن است به دنبال لثه‌های قرمز، بادکرده یا خون‌ریزی کرده باشند.
مطالب مرتبط
منبع
medicinenet
برچسب ها

نوشته های مشابه

پاسخی بگذارید

بستن
بستن